محاسبه آلفای کرونباخ

زیاد
تا اندازه‌ای
کم
خیلی کم
امتیازبندی
5
4
3
2
1
3-7) روایی وپایایی پرسشنامه
3-7-1) روایی(اعتبار)
یکی از مهمترین جنبههای هرتحقیق، مناسب بودن ابزار اندازهگیری آن است. زیرا اطلاعات و داده‬های لازم جهت تجزیه و تحلیل و نتیجهگیری نهایی بوسیله ابزار اندازهگیری به دست میآید. ابزار اندازهگیری در این تحقیق پرسشنامه است. برای سنجش میزان مناسب بودن ابزار اندازهگیری(پرسشنامه) دو مولفه سنجیده میشود. روایی تعیین میکند که ابزار تهیه شده تا چه حد مفهوم خاص مورد نظر را اندازه می‬گیرد.به بیان دیگر روایی به ما میگوید که آیا مفهوم واقعی(آنچه مدنظر بوده‬است)را اندازه می گیریم؟ آزمونهای روایی را در 3 گروه دسته بندی کردهاند که عبارتند از: روایی محتوا، روایی وابسته به معیار و روایی سازه (سکاران، 1380، 223-222).
روایی محتوا اطمینان میدهد که ابزار مورد نظر به تعداد کافی پرسشهای مناسب برای اندازهگیری مفهوم مورد سنجش را در بر دارد. هر قدر عناصر مقیاس گستردهتر و قلمرو مفهوم مورد سنجش را بیشتر در برگیرند، روایی محتوا بیشتر خواهد بود، به بیان دیگر روایی محتوا نشان میدهد که ابعاد و عناصر یک مفهوم تا چه حد تحت پوشش دقیق قرار گرفته است. روایی ظاهری، یک شاخص ابتدایی و حداقل برای روایی محتوا به شمار میآید. این نوع روایی نشان میدهد که عناصر مورد سنجش به طور ظاهری توانایی اندازهگیری مفهوم را دارند.
روایی وابسته به معیار، عبارت است از کارآمدی یک ابزار اندازهگیری در پیشبینی رفتار یک فرد در موقعیتهای خاص (سرمد و دیگران، 1378، 170). پرسشنامه حاضر قبلا در تحقیقات زیادی مورد استفاده قرار گرفته و همچنین مورد ارزیابی و تایید بیش از ده تن از اساتید خبره در این مورد رسیده است. با وجود این‌که روایی محتوایی پرسشنامه قبلاً تائید شده بود اما برای اطمینان بیشتر، نظر چند تن از اساتید خبره در این زمینه و همچنین اساتید راهنما نیز خواسته شد که مورد تائید ایشان نیز واقع شد.
3-7-2) پایایی (قابلیت اعتماد)
یک آزمون، زمانی دارای پایایی است که نمرههای مشاهده و نمرههای واقعی آن دارای همبستگی بالایی باشند، به این معنی چنانچه نمرههای مشاهده شده و واقعی آزمودنی در آزمودن موجود باشد مجذور همبستگی بین این نمرهها، ضریب پایایی آزمون میشود (خاکی، 1386، 29). پایایی یکی از ویژگیهای فنی ابزار اندازهگیری(پرسشنامه) است. مفهوم یاد شده با این امر سر و کار دارد که ابزار اندازهگیری در شرایط یکسان تا چه اندازه نتایج یکسان به دست میدهد. کسانی که برای تحلیل دادههای خود از نرم افزار SPSSاستفاده میکنند، میتوانند قابلیت اعتماد ابزار اندازهگیری را با روش آلفای کرونباخ محاسبه نمایند، که البته برای آن فرمولی نیز وجود دارد. اما به عنوان یک قاعده‌ی کلی،میزان آلفا دست کم باید7/0 باشد (مقیمی، 1386، 293). در این پژوهش از ابزار پرسشنامه برای اندازهگیری داده‌ها استفاده شده و نیز برای تحلیل داده‌ها، نرم افزار SPSS بکار گرفته شده؛ لذا پایایی پرسشنامه یا قابلیت اعتماد آن با استفاده از روش آلفای کرونباخ محاسبه شده است که فرمول (3-1) آن به صورت رابطه زیر است:
رابطه(3-1): فرمول محاسبه آلفای کرونباخ:
معادل نمادهای به کار رفته در فرمول محاسبه آلفای کرونباخ، به شرح زیر است:
rα : ضریب پایایی؛
j : تعداد زیر مجموعه سوال‌های پرسش نامه؛
Si2 : واریانس زیر آزمون؛
S2 : واریانس کل آزمون.

برای تعیین پایایی پرسشنامه این تحقیق از آزمون آلفای کرونباخ استفاده می‌شود. بدین صورت که ابتدا 30 پرسشنامه بصورت تصادفی در بین افراد نمونه انتخابی به عنوان پیش آزمون توزیع گردید و براساس پاسخ‌های آنها، ضریب آلفای کرونباخ بدست آمد. ضریب آلفای کرونباخ برای کل سوالات پرسشنامه برابر 884/0 می‌باشد که بزرگتر از 7/0 است، پس سوالات پرسشنامه‌ها از پایایی قابل قبولی برخوردارند. میزان پایایی پرسشنامه‌‬ها در جدول (3-5) زیر آمده است.