کیفیت حسابرسی

معنی کیفیت حسابرسی

یه تعریف معمول از کیفیت حسابرسی به‌وسیله‌ی دی آنجلو[1](1981) ارائه‌شده. اون کیفیت حسابرسی رو آزمایش و برداشت بازار[2] از احتمال توانایی حسابرس در کشف دستکاری­های بااهمیت در صورت‌های پولی و یا سیستم حسابداری صاحب‌کار و گزارش دستکاری­های بااهمیت کشف‌شده، تعریف کرده. احتمال اینکه حسابرس دستکاری­های بااهمیت رو کشف کنه، به لیاقت حسابرس و احتمال این­که حسابرس دستکاری­های بااهمیت کشف‌شده رو گزارش کنه، به‌عنوان استقلال حسابرس تعبیر شده. در این تعریف، کشف مشکل، کیفیت حسابرسی رو به شکل علم و توانایی حسابرس اندازه­گیری می­کنه، درحالی‌که گزارش اون بستگی به انگیزه­های حسابرس واسه برملاسازی داره. باوجوداینکه تعریف دی آنجلو واسه حسابرسی صورت‌های پولی مناسبه، اما می­میتونه بقیه انواع حسابرسی­ها رو هم در برگیرد (تنها و آذین­فر، 1389).

2-12 عوامل مؤثر بر کیفیت حسابرسی

     آقایی و کوچیکی(1374) معتقدند، کیفیت کار موسسه­های حسابرسی متفاوته و به‌طور مستقیم نمی­توان با نگاه­ی موسسه­ها تشخیص داد که کدوم موسسه از کیفیت کاری بالاتری برخورداره. تحقیق­ها نشانمیدهند اندازه، قدمت، معروفیت و نام تجاری موسسه­های حسابرسی می­میتونن معیارهای متمایزکننده‌ی کیفیت حسابرسی باشن.

     فرگوسن و استاکس[3] (2002)، ژائو و ایلدر[4] (2002) و بالسم و همکاران[5] (2003) هم در تحقیق‌های خود از تخصص حسابرس در صنعت صاحب‌کار واسه اندازه‌گیری کیفیت حسابرسی استفاده کردن.

     دی­آنجلو (1981) کیفیت حسابرسی رو به‌صورت احتمال کشف و گزارش اشتباه­های بااهمیت در صورت‌های پولی تعریف می­کنه. اون به نظر نظری رابطه بین کیفیت حسابرسی و اندازه­ی موسسه­ی حسابرسی رو مطرح کرد و معتقد بود موسسه­های بزرگ شرکت‌های بیشتری رو حسابرسی می­کنن و کل حق‌الزحمه‌ی اونا بین شرکت‌های صاحب‌کار جدا می­شه و به صاحب­کاران وابستگی ندارن. موسسه‌های حسابرسی بزرگ استقلال بیشتری دارن، پس باکیفیت بیشتری به حسابرسی می­پردازند.

     بارتو، فردیناند و جودی[6] (2000) در تحقیق خود واسه آزمایش کیفیت حسابرسی از شش موسسه­ی بزرگ حسابرسی استفاده کردن، اونا خیال کردن حسابرسی به وسیله این شش موسسه­ی بزرگ، دارای بیشترین حد کیفیته و شرکت‌های صاحب­کاری که موسسه­ایی غیر از شش موسسه­ی بزرگ اونا رو حسابرسی می­کنن، سعی در ارائه­ی جنسای تعهدی اختیاری بیشتری واسه ایجاد تغییر در سود دارن. نتایج تحقیق اونا نشون داد، شرکت‌های صاحب­کار موسسه­های غیر از شش موسسه­ی بزرگ، جنسای تعهدی اختیاری رو به‌طور متوسط برابر 1.5 تا 2.1 درصد از کل دارایی­ها، بیشتر از شرکت‌های صاحب‌کار شش موسسه­ی بزرگ گزارش می­کنن. کارامانیس و لینوکس[7] (2006) هم نتیجه گرفتن بین حسابرسی      موسسه‌های بزرگ و کیفیت حسابرسی رابطه­ی مثبت هست. بعضی معتقدند چرخش اجباری حسابرس کیفیت حسابرسی رو زیاد میکنه. نتیجه­ی تحقیق ابراهیم (2001) رابطه­ی بین چرخش اجباری حسابرس و کیفیت حسابرسی رو تأیید نمی­کنه.

2-13 اثر کیفیت حسابرسی بر ریسک سرمایه‌گذاری

ریسک رو میشه نتیجه­ی نبود اطلاعات کامل به حساب آورد به‌طوری‌که در صورت نبود اطمینان کامل از موفقیت، ریسک هست. شفافیت بیشتر واسه اقتصاد موضوعی لازمه، چون باعث بهبود تخصیص منابع می­شه و به‌طور مستقیم با کار آیی و رشد اقتصادی سروکار داره. کمی اطلاعات شفاف در بازار باعث افزایش هزینه معاملات و شکست بازار میشه. واسه  همین، در خیلی از شکست‌های گذشته بازار سرمایه، نبود شفافیت به‌عنوان‌یکی از عوامل تأثیرگذار قلمداد شده (ساموئل دیپازا و روبرت اکلس[8]، 2002). شفافیت باعث کاهش خاطر جمع نبودن بازار در مورد تصمیم­های آینده قانون‌گذاران می‏شه. درنتیجه، توانایی پیش­بینی سیاست­های پولی و کار آیی بازارهای پولی افزایش می­یابد. نبود اطلاعات شفاف در بازارهای پولی عامل تعیین‌کننده‌ای در ورود حجم بزرگی از سرمایه‌گذاری­های خارجی و خروج سریع اونا در صورت بروز بحران به شمار می­رود. نبود شفافیت در تصمیم­گیری و نبود ارائه منظم اطلاعات مربوط واسه پاسخگویی به انتظارات منطقی، بنگاه­های خصوصی رو مجبور می­کنه تا با بررسی بیشتر انتظارات خود، توانایی تغییرپذیری ارزش دارایی­ها و سرمایه‌گذاری­ها رو افزایش داده درنتیجه ریسک بالاتری رو واسه سرمایه‌گذاری­های خود متصور شن (خالقی مقدم و خالق، 1388).

با افزایش منابع در اختیار مدیریت، اندازه افراد ذینفع در مورد شرکت افزایش  می‌یابد که نتیجه اینجور شرایطی بروز اختلاف منافعه. درنتیجه‌ی اختلاف منافع، افراد ذینفع واسه هم جهت درست کردن منافع بقیه با خود یا به کمه کم رساندن کارا به دلیل اختلاف منافع باید متحمل هزینه­های نمایندگی[9] شن (جنسن و مکلینک[10]، 1976). مدیر که در کانون این اختلاف منافع قرار داره، با ارائه اطلاعات پولی شرکت سعی می‏کنه تا هزینه­های نمایندگی رو کاهش دهد. اما، به دلیل وجود اختیارات مدیریت و نیاز به نظارت بر کارکرد مدیر، قضاوت کارشناسانه حسابرس جداگونه مطرح می­شه (گل و همکاران، 1998). پس، اگه حسابرسی باکیفیت بیشتر انجام شه، باعث کاهش اختلاف منافع و افزایش شفافیت محیط تصمیم‌گیری می­شه در این حالت ریسک سرمایه‌گذاری هم کاهش می­یابد. اما، اگه کیفیت حسابرسی کاهش یابد، باعث کاهش کیفیت گزارشگری پولی و همینطور افزایش هزینه­ی نمایندگی به دلیل اختلاف منافع مدیر و سرمایه‌گذار می‏شه. به‌بیان‌دیگه، این امکان هست که مدیریت با استفاده از ضعف کنترل، دست به مدیریت سود زده و از منافع سهامداران به نفع خود استفاده کنه و ارزش شرکت رو کاهش دهد. درنتیجه، باعث افزایش ریسک سرمایه‌گذاری ­شه.

تحقیقات قبلی نشانمیدهد که کاهش کیفیت حسابرسی باعث کاهش شفافیت اطلاعاتی و کاهش کیفیت گزارشگری پولی هرساله می­شه (دان و میو[11]، 2004). کیفیت گزارشگری پولی ضعیف باعث افزایش مساوی نبودن اطلاعاتی بین فعالان بازار می­شه. وقتی که مساوی نبودن اطلاعاتی در مورد سهام یه شرکت افزایش یابد، ارزش ذاتی اون باارزشی که سرمایه‌گذاران در بازار واسه سهام دلخواه قائل می­شن، متفاوت هستش درنتیجه، ارزش واقعی سهام شرکت‌ها باارزش مورد انتظار سهامداران فرق داره. طبق همین دلیل، هامیلتون[12](1978) معتقده که مساوی نبودن اطلاعاتی رابطه­ی مثبت معناداری با ریسک کل داره.

به‌طورکلی، در مورد اثر کیفیت حسابرسی بر ریسک سرمایه‌گذاری دلیل می­شه، که افزایش کیفیت حسابرسی باعث افزایش شفافیت و کیفیت افشای اطلاعات در سطح محیط اطلاعاتی شرکت می‌شه. افزایش شفافیت اطلاعاتی باعث کاهش نبود قطعیت در مورد سهام شرکت و درنتیجه باعث کاهش نوسان­های بازده سهام می­شه و درنهایت باعث کاهش ریسک سرمایه‌گذاری می­شه (پاستور و رونسی[13]، 2003). از طرف دیگه، نقش نظارتی حسابرس جداگونه و افزایش کیفیت حسابرسی باعث افزایش کیفیت حاکمیت شرکتی می­شه که درنهایت افزایش کیفیت سود و کیفیت گزارشگری پولی رو به دنبال داره. افزایش کیفیت سود و کیفیت گزارشگری پولی باعث شفافیت بیشتر محیط اطلاعاتی و کاهش مساوی نبودن اطلاعاتی در مورد سهام شرکت در بازار می­شه (تااو، 2012). کاهش اختلاف قیمت پیشنهادی خریدوفروش سهام (کاهش مساوی نبودن اطلاعاتی) باعث می­شه تا فعالان بازار از ارزش واقعی دارایی مورد معامله آگاه شن (کاهش انتخاب بد) این موضوع باعث افزایش نقد شوندگی سهام شرکت می‏شه، درنتیجه ریسک سرمایه‌گذاری در مورد نبود نقد شوندگی سهام شرکت رو کم میکنه (پاستور و استام باگ[14]،  2003).

[1]  De Angelo

[2]  Market perception

[3]  Ferguson & Stokes

[4]  Zhao &  lder

[5]  Balsm et al.

[6]  Barreto, Ferdinand & Judy

[7]  Karamanlis & Linux

[8]  Samuel Depaza & Robert Akls

[9]  Mission costs

[10]  Jensen & Meckling

[11]  Don & Mew

[12]  Hamilton

[13] Pasteur  & Rvnsy

[14] Stam banks

رابطه بین کیفیت حسابرسی و مدیریت سود طبق جنسای تعهدی و مدیریت سود واقعی در شرکت­های پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار تهران

رابطه بین کیفیت حسابرسی و مدیریت سود طبق جنسای تعهدی و مدیریت سود واقعی