پایان نامه رایگان درمورد استان کردستان، نرخ رشد، استاندارد

ء مهاجرت که غالبا نقاط کوچک ومحروم هستند ، سرمایه گذاری عظیمی صرف نیروی انسانی خود می کنند ولی به دلیل نبود سیستم های جذب افراد تحصیل کرده (مانند دانشگاه ها ،ادارات و صنایع بزرگ و…)بسیاری از نیروی انسانی ماهر خود را از دست می دهند .
در جامعه ی کنونی ما که حدود یک ششم آن جریان مهاجرت را تجربه کرده اند و نیز به نوعی اکثریت خویشان ،دوستان و آشنایان این افراد مهاجر نیز درگیر جریان های مهاجرت بوده اند ،میتوان گفت جریان مهاجرت به عنوان یک واقعه ی مهم اجتماعی مطرح است. واقعه ی اجتماعی که به دلیل عمومیت داشتنش با سایر وقایع اجتماعی در ارتباط بوده وحالت تاثیر گذار و تاثیر پذیر با آنها دارد (اردهایی،حسینی راد ،1387 : 1).
بر اساس محاسبات انجام شده بر روی دادههای سرشماری سال 1375 از 26 استان کشور تنها 6 استان مهاجر پذیر و بودهاند و بقیه استانها در زمرهی مهاجر فرست قرار داشتهاند (زنجانی، 1380: 105).از جمله استانهای مهاجر فرست کردستان است که موازنهی مهاجرتی منفی دارد. مهاجرت از شهرهای کوچک به شهرهای بزرگ در سال 1385 حدود 40 درصد مهاجرتهای کشور را در بر می گیرد.. که این بحث کاملاً برای شهرستان بیجار که مورد مطالعهی ما قرار گرفته صادق است. مهاجر فرستی شهرهای کوچک علاوه بر این که این گونه شهرها را از بعد اقتصادی دگرگون میسازد و بر ساختار جمعیتی و اجتماعی و فرهنگی منطقه اثر میگذارد . با توجه به نقش عوامل مختلف در مهاجر فرستی و تأثیر متفاوت این عوامل در شرایط و مناطق مختلف، به نظر میرسد برای توضیح کامل ساز و کار مهاجرت، به جای نگرش انتزاعی و جداگانه باید مجموعهی این عوامل را در ارتباط با همدیگر در نظر گرفت (جمعه پور، 1384، 93). لذا شکلگیری مهاجرت به عنوان یکی از پدیدههای اجتماعی کلان ذهن و اندیشهی بسیاری از صاحبنظران را به خود معطوف کرده.
با توجه به نکات فوق و شرایط مهاجرتی نمونهی مورد مطالعاتی ما یعنی شهرستان بیجار، شاهد مهاجرت فزاینده از این شهرستان تاریخی و فرهنگی هستیم. سالانه تعداد زیادی از جمعیت این شهرستان به شهرهای دیگر مهاجرت میکنند. برای اثبات این مدعا نگاهی به وضعیت رشد جمعیت این شهرستان در سه سرشماری 1375، 1385، 1390 کافی است چرا که در فاصلهی ده سالهی بین دو سرشماری 1375 و 1385 این شهرستان حدود 17 هزار نفر از جمعیت خود را از دست داده و از رقم 114 هزار نفر در سال 1375 به حدود 97 هزار نفر در سال 1385 رسیده است و در سال 1390 هم شاهد کاهش حدوداً 4 هزار نفری جمعیت این شهرستان در طول 5 سال میباشیم نرخ رشد جمعیت بین دو سرشماری 1375 و 1385 برای این شهرستان 6/1- درصد میباشد که رقمی بسیار قابل توجه و نگران کننده است.
در بررسی عوامل باروری و مرگ و میر این شهرستان مشاهده میشود که مثل سایر نقاط کشور در حال گذار می باشد و مرگ میر آن گذار خود راطی کرده و باروری هم در مراحل پایانی گذار قرار دارد و در این زمینه تفاوت چشمگیری با سایر نقاط کشور ندارد. لذا عاملی که باقی میماند بحث مهاجرت است . به لحاظ تقسیمات کشوری هم دچار تغییرات محسوس و تأثیرگذاری در مدت چند سال اخیر نشده است. این اتفاق در حالی رخ می دهد که این شهرستان دارای پتانسیلهای بالا در زمینهی کشاورزی و معادن میباشد.
مهاجران بیجاری غالبا به شهرهای زنجان همدان ،اسلامشهر ،مشکین اباد وشهرقدس مهاجرت می کنند. لذا مهاجرت ها در این شهرستان بیشتر به صورت شهر به شهر وبه خارج از استان کردستان صورت می گیرد.ما سعی داریم تا علل و عوامل مهاجرت را در این شهرستان بیابیم و تمایلات و انگیزه های مهاجرت را در بین ساکنین آن بررسی کنیم.اما تاکنون در این خصوص هیچ کار پژوهشی برای بررسی علل مهاجرت از این شهرستان استراتژیک صورت نگرفته است
بنابراین، شدت مهاجرفرستی و درنتیجه کاهش جمعیت شهرستان بیجار موضوع جمعیتشناختی بسیار مهم و نگران کننده است که به دنبال خود پیامدهای منفی جمعیتی (به ویژه ازلحاظ ترکیب سنی وجنسی) و توسعهای را برای شهرستان بیجار به همراه داشته است.نرخ رشد جمعیت کل کشور و استان کردستان و حتی سایر شهرستان های استان کردستان مثبت است اما شهرستان بیجار چند دهه است که نرخ رشد منفی را تجربه می کند.باتوجه به این امر مهم جمعیتشناختی،محقق که خود بومی و ساکن شهرستان بیجار است را بر آن داشت تا موضوع مهاجرت از شهرستان بیجار با تأکید خاص بر علل و عوامل مهاجرت مهاجران از این شهرستان و نیز انگیزههای مهاجرتی بومیان این شهرستان را مورد تحقیق و بررسی قرار دهد.
1-3سئولات تحقیق:
1-علل مهاجرت ساکنین شهرستان بیجار چیست؟
2-ساکنین شهرستان بیجار چه انگیزه هایی برای مهاجرت دارند؟
1-4ضرورت و اهمیت تحقیق:
مهاجرت به عنوان مولفه ی سوم تغیرات جمعیتی بعد از باروری و مرگ ومیر از اهمیت بالایی برخوردار است با توجه به رویکرد رسمی جمعیت شناسی،هر گونه تغیری در وضعیت یک جامعه ناشی از سه عامل فوق می باشد باروری که اثر جمعی یا فزاینده و مرگ ومیرکه اثر تفریقی یا کاهنده بر جمعیت دارند در حالی که مهاجرت هر دو اثر را باهم دارد. بنابراین حرکات مهاجرتی یا جابجایی جغرافیایی خود دستاورد شرایط اجتماعی و اقتصادی، فرهنگی، سیاسی و محیطی است. د(کارولین1، 2000: 43).
مهاجرت نقش اساسی در فعل وانفعالات مختلف اجتماعی و جمعیتی دارد ،علاوه بر این مهاجرت با تاثیر پذیری مهاجرین از جنبه های مختلف اجتماعی،فرهنگی و اقتصادی از محیط جدید تاثیر مهمی بر سیمای ظاهری و همچنین زندگی روزمره افراد دارد که در قالب تغیرات و دگرگونی های فرهنگی،اجتماعی و اقتصادی نمود می یابد(زنجانی، 1380 :12)
در واقع مهاجرت های داخلی در کشورهای جهان سوم از جمله ایران به معنی حرکت جمعیت از مناطق محروم به سمت مناطق توسعه یافته تر می باشد. بنابراین مهاجرت یک رفتار تصادفی نیست بلکه پاسخی برای رفع محرومیت در شرایط مساوی است. محرومیت ازهدف هایی که با اررزش ترند بیش از محرومیت از هدف هایی که کم ارزش ترند در تصمیم گیری به مهاجرت موثرند. مهاجرت پاسخ نهایی به محرومیت نسبی و آخرین راه چاره ی آن است (همان ،ص129 – 128).
شناخت علل مهاجرت از شهرهای کوچک به درک فرایند مکانیسم حاکم بر چگونگی رشد و توسعه ی شهرها کمک می کند و به این واقعیت تأکید دارد که توزیع نامتوازن امکانات در سطح نظام شهری و منطقه ای چه تأثیرات متفاوتی بر جذب و نگهداشت جمعیت خواهد داشت.
اگر چه شهرهای متوسط ایران عموماًًً با پدیده ی مهاجرفرستی و موازنه منفی مهاجرتی مواجه هستند، لیکن در کل این شهرها دارای رشد مثبت هستند وجمعیت آنها رو به افزایش است. اما وضعیت در شهرستان بیجار واقع در استان کردستان کاملا متفاوت است . ، شهرستان بیجار دارای میزان رشد جمعیت منفی بوده و این درحالی است که کل استان و سایر شهرستانهای آن دارای میزان رشد جمعیت مثبت هستند.شهرستان بیجار از بالاترین میزان های رشد جمعیت منفی را در سرشماری سال1385در سطح کشور داشته ودر سرشماری سال 1390 هم این روند ادامه داشته است .این در حالی است که شاخص های مربوط به باروری ومرگ ومیر آن در سطح کشوری است و در این شاخص ها با سایر شهرهای استان همگرایی دارد.
شهرستان بیجار با داشتن شرایط مساعد طبیعی که می تواند به عنوان یک قطب کشاورزی موجب رونق اقتصادی و رشد صنایع وابسته ی کشاورزی شود می تواند مهاجرانی را به خود جذب کند اما با توجه به نتایج بدست آمده در سرشماری ها این شهرستان به شدت مهاجر فرصت می باشد. که شناخت و بررسی علل این مهاجر فرستی مسئله ای ضروری می باشد ،تا بتوان هر چه سریع تر با رفع عوامل دافعه مانع از مهاجرت های بی رویه در این شهرستان شد و رشد منفی این شهرستان را متوقف و به سوی رشد مثبت حرکت کند. مهاجران این شهرستان را غالباً جوانان و مردان که اکثراً از تحصیلات بالا برخوردارند تشکیل می دهند. این مسئله پیامدهایی همچون بر هم خوردن ساختار سنی و جنسی جمعیت را در بر دارد. با مهاجرت جوانان از منطقه و خالی از سکنه شدن تعداد زیادی از روستاها شاهد کمبود نیروی کار فعال در بخش کشاورزی هستیم.
بنابراین، مهاجرت تنها علت اصلی کاهش جمعیت این شهرستان درچند دهه ی اخیر است. طی سال های اخیر چندین روستای این شهرستان خالی از سکنه شده وساکنان آن غالبا به شهرهای سایر استان ها مهاجرت کرده اند.
از لحاظ سطح توسعه نیز تفاوت عمده ای بین شهرستانهای استان وجود ندارد.همچنین، این تفاوت شدید شهرستان بیجار از نظر کاهش جمعیت و شدت مهاجرفرستی نسبت به سایر شهر های استان در حالی رخ می دهد که به لحاظ موقعیت جغرافیایی و وسعت،این شهرستان برتری محسوسی نسبت به سایر شهرستان های استاندارد و بیجار بزرگترین شهرستان استان کردستان است. شهرستان بیجار در سال1345 ،46/15درصد از جمعیت استان کردستان را به خود اختصاص داده بود،اما در سال 1390تنها 3/6 درصد از کل جمعیت استان در این شهرستان زندگی می کنند.لذا موضوع ما بررسی علل و عوامل مهاجر فرستی شدید این شهرستان می باشد
بنابراین با توجه به پیامدهای سوء مهاجر فرستی، شناخت دقیق و هر چه بیشتر آن و مسائل ناشی از آن در شهرستان بیجار از اهمیت ویژه ای برخوردار است. و با توجه به این که تاکنون مطالعه و بررسی علمی و کاملی در زمینه ی علل مهاجر فرستی این شهرستان صورت نگرفته نگارنده در صدد است تا با مطالعه در این زمینه از یک سو موجب بنیان نهادن نگرش هر چه دقیق تر و علمی تر به این مسئله شود و از سوی دیگر ابزار کار مفیدی برای برنامه ریزان جهت آگاهی از روند مهاجرت ،علل و عوامل مهاجرت وتعداد مهاجران در بیجار را فراهم کند. که نتیجه ی آن منجر به توسعه ی همه جانبه ی این منطقه ی محروم شود. شدت مهاجرت در این شهرستان به حدی بالاست که مقام معظم رهبری در سفرشان به شهرستان بیجار در سال 1388به این موضوع در سخنرانی خویش اشاره فرمودند وخواهان کاهش مهاجرت بی رویه در این شهرستان شدند وفرمودند” بعضا شنیده می شود که مردم از این شهرستان به نقاط دور دست مهاجرت می کنند ، این برخلاف حضور است ، باشید ، بمانید و اینجا را آباد کنید”. خواستار توجه به علل مهاجرت ساکنین این شهرستان شدند.
1-5 اهداف تحقیق:
به منظور دستیابی به این تحقیق علمی و یافتن پاسخی مناسب برای شناسایی معضل و حل آن مهمترین اهداف پژوهش حاضر را به صورت زیر یادآور میشویم:
بررسی عوامل مهاجرت از شهرستان بیجار
بررسی علل و انگیزه های ساکنین شهرستان بیجار برای مهاجرت
فصل دوم
مبانی نظری و تجربی تحقیق
2-1مقدمه
یکی از ملزومات هر تحقیق مطالعه و مراجعه به متون تولید شده در زمینه آن موضوع است. حال این متون چه در بعد نظری و چه در بعد عملیاتی باشند میتوانند راهگشای محقق در پردازش به موضوع باشند. ابعاد نظری تحقیق چهارچوب تحقیق را شکل میدهد و ابعاد عملیاتی محقق را به روند کار آشنا کرده و مانع از دوباره کاری میشود.
لذا در این فصل پیشینه ی نظری و پیشینه ی تجربی مربوط به موضوع تحقیق خود را که علل و عوامل مهاجرت است را خواهیم آورد و چارچوب نظری را ترسیم می کنیم و در پایان فرضیات تحقیق را خواهیم آورد.
2-2پیشینه ی نظری
مهاجرت پدیده ی جدیدی نیست. حال این حرکت انسان ها از چه ساز و کارهایی تبعیت می کند یا این که انگیزه های افراد مهاجر چه هستند واین که آیا می توان برای حرکت مهاجران قانون مندی خاصی را در نظر گرفت موضوعی است که در حوضه ی علوم اجتماعی منجر به ارائه دید گاه ها و نظریه های مختلف و گاه متضاد و منتقد نسبت به یکدیگر شده است.
ناپایداری پدیده ی مهاجرت و وابستگی آن به مجموعه ای از عوامل اقتصادی ،اجتماعی فرهنگی و سیاسی که در رابطه با اوضاع و

دیدگاهتان را بنویسید