انگیزش پیشرفت تحصیلی

به‌منظور بررسی این فرضیه دانش‌آموزان در دو گروه کنترل و آزمایش قرار گرفتند و نوع رفتار معلم (رفتار مثبت و رفتار منفی) بر روی این دو گروه سنجیده شد، البته نوع رفتار معلم با استفاده از ده گویه از پیش تعیین‌شده برای هر گروه در نظر گرفته‌شده بود. در تحلیل انجام‌شده پیرامون این سؤال در قالب ارائه شاخص‌های آماری توصیفی و نیز نتایج تحلیل‌های آماری استنباطی (آزمون t دو نمونه مستقل) این نتایج به دست آمد:
نتایج آزمون T حاکی از این است که سطح معنی‌داری به‌دست‌آمده برابر با 437/0=sig محاسبه‌شده است، ازآنجاکه سطح معنی‌داری به‌دست‌آمده یعنی (437/0=sig) از سطح معنی‌داری موردنظر ما )05/0=α بیشتراست، بنابراین نتیجه می‌گیریم رفتار معلم در ارزشیابی دانش‌آموزان دختر مقطع متوسطه دوم هنگام برگزاری امتحان تأثیر معنی‌داری نداشته است.
به همین خاطر می‌توانیم ادعا کنیم که رفتار مثبت و رفتار منفی معلم در قبال گروه کنترل و آزمایش در دختران مقطع متوسطه دوم در نمره‌های آن‌ها تأثیر قابل‌توجهی نداشته است. پس طبق این اطلاعات به این نتیجه می‌رسیم که نوع رفتار معلم در نتایج ارزشیابی دانش‌آموزان دختر مقطع متوسطه دوم هنگام برگزاری امتحان تأثیر نداشته است و نمره‌های دانش‌آموزان تحت تأثیر نوع رفتارهای معلم قرار نگرفته است و بین میانگین نمره‌های گروه کنترل (83/15) و میانگین گروه آزمایش (40/15) تفاوت معناداری وجود نداشته است. پس فرضیه‌ی شماره شش این پژوهش رد می‌شود.
نتایج این فرضیه با پژوهش شاهسونی (1379) که در تحقیقی تحت عنوان «بررسی علل کاهش انگیزه به تحصیل در دانش‌آموزان متوسطه نظری شهر اصفهان» انجام شد همخوانی ندارد. وی به این نتیجه رسید به این نتیجه رسید که روابط عاطفی درون مدرسه نیز می‌تواند با انگیزش پیشرفت تحصیلی دانش‌آموزان رابطه داشته باشد. به نظر می‌رسد که هر چه بادانش‌آموزان دبیرستانی محترمانه و صمیمانه برخورد شود، میزان انگیزش پیشرفت تحصیلی آن‌ها افزایش می‌یابد.
3-5 نتیجه‌گیری نهایی با توجه به نتایج به‌دست‌آمده از شش فرضیه‌ی پژوهش
به‌طورکلی عوامل مختلفی درنتیجه‌ی حاصل از ارزشیابی از دانش‌آموزان و حتی پیشرفت تحصیلی آن‌ها تأثیر مثبت و منفی دارد، به‌طور مثال خانواده و والدین، مدرسه، محیط کلاس درس، استاندارد بودن سؤال‌های امتحان، عدم سوگیری معلم در ارزشیابی از دانش‌آموزان و…در نمره گرفتن دانش‌آموزان و پیشرفت تحصیلی دانش‌آموزان تأثیرهای متفاوتی دارند؛ اما در پژوهش حاضر سعی شده است که یک جنبه‌ی بسیار مهم و تأثیرگذار در ارزشیابی از دانش‌آموزان موردنظر قرار بگیرد و این عامل چیزی جزء نوع رفتار معلم در حین برگزاری امتحانات نیست. به همین خاطر تصمیم گرفته شد در هر سه مقطع نظام آموزشی و هم در پسران و هم در دختران یک‌پایه‌ی خاص برای انجام این پژوهش در نظر گرفته شود و در این راستا از گروه‌های کنترل و آزمایش استفاده شد.
نتایج به‌دست‌آمده حاکی از این است که نوع رفتار معلم (رفتار مثبت و منفی) درنتیجه‌ی ارزشیابی از دانش‌آموزان پسر و دختر دوره ابتدایی تأثیر قابل‌توجهی داشته است و همچنین نوع رفتار معلم درنتیجه‌ی ارزشیابی دانش‌آموزان پسر و دختر دوره متوسطه اول (راهنمایی سابق) نیز تأثیر زیادی داشته است اما در ادامه باید گفت نوع رفتار معلم درنتیجه‌ی ارزشیابی از دانش‌آموزان پسر دوره متوسطه دوم (دبیرستان سابق) و همچنین دانش‌آموزان دختر این مقطع تأثیر قابل‌توجهی نداشته است.
بنابراین با توجه به نتایج به‌دست‌آمده از پژوهش حاضر می‌توان این‌طور نتیجه گرفت که با توجه به اینکه دانش‌آموزان هرچه در مقاطع پایین‌تر باشند و سن آن‌ها پایین‌تر باشد و همچنین با توجه به اینکه در این سنین عاطفی‌تر به نظر می‌رسند لذا ممکن است بیشتر تحت تأثیر سایر عوامل و ازجمله نوع رفتار معلم قرار بگیرند. پس می‌توان گفت دانش‌آموزان دوره ابتدایی و متوسطه اول (راهنمایی سابق) ممکن است به خاطر دلایلی که بیان شد تحت تأثیر رفتار معلم قرارگرفته‌اند و تفاوت زیادی بین میانگین نمره‌های آن‌ها در گروه‌های کنترل و آزمایش وجود داشته است و عملکرد گروه کنترل در این دانش‌آموزان بهتر بوده است. ولی دانش‌آموزان مقطع متوسطه دوم (دبیرستان سابق) ممکن است به دلیل اینکه به سنی رسیده‌اند که کمتر در این سنین تحت تأثیر سایر عوامل قرار می‌گیرند و درواقع کمتر تحت تأثیر نوع رفتار معلم قرار می‌گیرند لذا می‌توان به این نتیجه رسید که نوع رفتار معلم در نمره گرفتن گروه‌های کنترل و آزمایش در این مقطع بی‌تأثیر بوده است.
البته ممکن است گویه هایی که برای تعیین نوع رفتار معلم ساخته‌شده است برای دوره متوسطه دوم مناسب نبوده باشند و یا اینکه معلمان موردنظر در این پژوهش برای مقطع متوسطه دوم آن‌طور که انتظار می‌رفته است از خود رفتار موردنظر بروز نداده‌اند همچنین می‌توان گفت با توجه به اینکه نمونه‌ی این پژوهش کم بوده است نمی‌توان به نتیجه قطعی در این رابطه رسید و در این راستا باید پژوهش‌های وسیع‌تری درباره این پژوهش انجام شود تا بتوان نتایج آن را تعمیم داد و به یک نتیجه‌ی قطعی رسید.
بنابراین، باید زمینه‌ای مساعد برای پژوهش‌ها و حرکت‌های تحول جوی‌اند در سطح آموزش‌وپرورش و موسسه‌های تحقیقاتی در این رابطه فراهم شود که این امر جزء با همکاری همه امکان‌پذیر نیست.
4-5 پیشنهاد
های کاربردی پژوهش
آگاه کردن معلمان و مسئولین و مدیران از نتایج پژوهش‌های اجراشده به‌روز، از طریق برگزاری همایش‌های منطقه‌ای و کشوری برای بالا بردن سطح آگاهی آنان در رابطه با تأثیر نقش معلمان در چگونگی برخورد و چگونگی ارزشیابی از دانش‌آموزان.
آگاه کردن معلمان و مسئولین و مدیران نظام آموزشی در این رابطه که دانش‌آموزان هرچه در مقاطع و سنین پایین‌تر باشند بیشتر تحت تأثیر رفتار و واکنش‌های مثبت و منفی معلم قرار می‌گیرند و بیشتر در این سنین و مقاطع عاطفی‌تر هستند.
برنامه‌ریزی برای چگونگی انتخاب معلمان (بخصوص در دوره ابتدایی) با توجه به صلاحیت‌های آنان و اقدام به شناسایی مشکلات رفتاری معلمان و اقدام برای حل این مشکلات.
اقدام به برگزاری کارگاه‌های آموزشی و کلاس‌های آموزش ضمن خدمت در رابطه با تعامل معلمان بادانش‌آموزان در طول سال تحصیلی و حین برگزاری امتحانات.
نیازسنجی مهارت‌ها و صلاحیت‌های مختلف (عمومی، حرفه‌ای، تربیتی، رفتاری اخلاقی) معلمان به تفکیک پایه‌ها و مقاطع تحصیلی.
تهیه و تدوین کتاب‌ها و جزوه‌های آموزشی توسط وزارت آموزش‌وپرورش برای تمام معلمان در تمام سطوح و مقاطع، درباره‌ی تعامل رفتاری و اخلاقی بادانش‌آموزان و تأکید بر نقش عمده خوش‌خلقی و داشتن رفتار مناسب دبیران بادانش‌آموزان درنتیجه‌ی ارزشیابی از آنان و پیشرفت تحصیلی آنان.
معلمان باید تلاش کنند تا استرس دانش‌آموزان را نسبت به امتحان کم کنند و به آمادگی ذهنی آن‌ها برای امتحان دادن توجه کنند که این از طریق رفتار مناسب امکان‌پذیر است چون رفتار مناسب عملکرد آن‌ها را بهبود می‌بخشد.
مدیران و معلمان و مسئولان آموزش‌وپرورش باید محیطی توأم با آرامش و فضای مناسب روانی برای ارزشیابی از دانش‌آموزان فراهم کنند.
5-5) پیشنهاد عناوین جهت پژوهش‌های آتی
پیشنهاد می‌شود جهت بالا بردن قدرت تعمیم این پژوهش، در صورت فراهم بودن شرایط و امکانات لازم در شهرها و استان‌های دیگر و با داشتن جامعه و نمونه‌ی آماری بالاتری این پژوهش دوباره تکرار و اجرا شود.
پیشنهاد می‌شود برای بالا رفتن تعمیم‌پذیری نتایج پژوهش، این پژوهش در دانشجویان کاردانی، لیسانس، کارشناسی ارشد و در رشته‌های متنوع نیز اجرا شود.